Fındık Üreticisini Kim Savunuyor?

Yeşilgiresun Gazetesinin 13.10. 2021 günlü sayısında “Alan Bazlı Destek Artırılmalı” başlıklı haberini okuduk. Haberde, Giresun Ziraat Odası Başkanının tarımsal üretimde fahiş fiyatlara ulaşan girdi maliyetlerinin önüne geçilmesini, artan girdi maliyetlerine karşı dönüm başına ödenen alan bazlı desteğin 2022 yılından geçerli olmak üzere artırılmasını beklediğini ifade ettiğini anladık.
Yine, gazetede, aynı gün “Fındıkta Ordu ve Giresun'a Özel Destek verilmeli” başlıklı haberi de okuduk. Haberde, Ordu'da fındık ticareti ile iştigal eden bir şirketin başkanının erozyon tehlikesi ve eğimli yapısı nedeniyle fındıktan başka bir şey yapılamayacak arazilerde dekara 80-100 Kg. fındık alındığını beyan etmiştir. Kendisinin çok özel bakmasına rağmen bahçesinden 150 Kg'ı geçemediğini açıklamıştır. Samsun ilinde, ovalarda 250-300 Kg. verim olduğunu, mısır ve ayçiçeği tarlalarının fındık bahçesi olduğunu, Ordu ve Giresun ilinin verim farklığından kaynaklanan gelir kaybının telafi edilmesi gerektiğini, Ordu ve Giresun'un mağdur olduğunu, Ordu ve Giresun'a destek yapılmasını ve başka bir taban fiyat verilmesi gerektiğini belirttiğini okuduk.
***
Fındık üretimi için 2009 yılından itibaren “alan bazlı destek” verilmektedir. 2009 yılında dekara 150,- TL ile başlayan destek, 2013 yılında 160,- TL olmuştur. 2014 yılından günümüze değin 170,- TL olarak uygulanmıştır. Ödemelerin genellikle ertesi yıl yapıldığını, 2021 yılı desteğinin 2022 yılında ödeneceğini de anımsatalım. İlk yıl 296 bin üretici bu destekten yararlanırken 2018 yılına değin destek alanların sayısı sürekli artarak 406 bine ulaşmıştır. Destekleme ödemesi yapılan alan, 2009 yılında 433 bin hektarla başlayan süreç 2018 yılında 500 bin hektara ulaşmıştır. Üretici başına ortalama 12 ilâ 15 dönüm arasında destek ödemesi yapılmıştır. Yani 2018 yılı destek miktarına göre bir üreticiye ortalama 2.100,- TL ödenmiştir.
150,- TL olarak başlayan desteğin, Dolar kurundaki değişimine göre yokuştan aşağı inişini de görelim:
Yılsonu itibariyle (TCMB Efektif Satış Kuru üzerinden) 2009 yılında 100 Dolar, bu tarihten sonra her yıl azalarak 2020 yılında 22,84 Dolar, 12.10.2021 tarihi itibariyle 18,80 Dolara indiği hesap edilmiştir. Yani, % 82 oranında kayıp vardır. Ya da 2009 yılındaki Dolar kuru bazında 12.10.2021 tarihli Dolar kuru 9,04 TL üzerinden güncellendiğinde 906,- TL alan bazlı destek ödemesinin yapılması gerektiği açıktır.
Diğer taraftan 2018 yılında toplam fındık dikim alanının 706.700 hektar olduğu, 2018 yılında 498.420 hektarın destek aldığı gözetildiğinde toplam alanın % 70,52'sinin destekleme ödemesinden yararlandığı anlaşılmaktadır. Destekleme ödemesinin başladığı 2009 yılında toplam dikim alanının 642.870 hektara göre bakıldığında % 78 oranında destekleme ödemesinden yararlanıldığı ortaya çıkmaktadır. 2844 sayılı fındık alanlarını sınırlandıran Yasanın yürürlüğe girdiği 1983 yılında toplam alanın 400 bin hektar olduğu gözetildiğinde son 38 yılda dikilen alanın yaklaşık %25'inin de destek aldığı aşikârdır. Yani, alan bazlı destek fındık dikim alanlarının genişlemesine neden olmuştur.
Buradaki hata, Yasanın amacına aykırı olarak yapılan mevzuat değişikliği ve ilgili Bakanlığın gerekli denetimi yapmayarak alan genişlemesine göz yummasıdır. Alan genişlemesinin engellenmesi amacıyla yasal düzenleme yapılmasına karşın çok büyük oranda genişleme vardır. Çok net biçimde söylemek gerekir ki bu işte bir yanlışlık var. 1983 yılından sonra dikilen 98.420 hektar alanda üretim yapanlar dahi alan bazlı destek almaktadır.
***
Bu tespitlerden sonra Giresun Ziraat Odası Başkanının söylediklerini lütfen, bir kez daha okuyun! Neymiş, girdi maliyeleri artmış. Bu nedenle alan bazlı desteğin 2022 yılında artmasını istemektedir. Üreticisini savunduğu sanıyor!
Ordu'daki fındık ticareti ile uğraşan şirketin başkanının söylediklerini de lütfen, bir kez daha okuyun! Erozyon tehlikesi altında olan eğimli arazilerde en üst düzeyde bakıma rağmen 150 Kilogram verimi geçemediğini söyleyerek Ordu ve Giresun için verim farkı desteğinin verilmesini, farklı taban fiyat uygulanmasını savunmuştur. Toplumsal taban olarak Ziraat Odası Başkanının üreticiyi savunması gerekirken fındık ticareti yapan şirket başkanın üretici savunduğu net biçimde görülmektedir. Bu savunmanın içinde Giresun ve Ordu ilindeki üreticiler için durumun vahametini fark ettiğini gösteren açıklamalar yer almaktadır. Giresun ve Ordu ilindeki üreticilerin nasıl bir haksız rekabetin içinde olduğunu göstermiştir. Her ne kadar Ordu ilindeki fındık dikim alanları 1983 yılından bugüne değin bir katından fazla artmış olsa bile yapılan durum tespiti doğrudur. Giresun ve Ordu ilindeki fındık üreticisinin haklarını en temelinden savunan bir tezi ileri sürmüştür.
***
Ağlanarak ya da yamanarak toplumsal tabanını savunanlar, gerçek savunucu değildir. Önemli olarak özünün, ruhunun, canının üreticinin yanında olmasıdır. Fındıktan kazanç sağlayan kişinin, üretici örgütünün temsilcisinden daha güçlü bir şekilde üreticiyi savunduğu tespitini yapalım.
Bununla birlikte Giresun ve Ordu ilinin yanına Trabzon ilindeki fındık üreticisini de katmak gerekir. Bu üç il dâhil diğer tüm illerde 10 derece eğimden ve 750 metre rakımdan fazla olan yerlerde fındık üretiminin yapılmaması gerekir.
Toplam arazisinde çok büyük oranda ova bulunan illerde (Samsun, Düzce, Sakarya) fındık üretiminden vazgeçilmesi de gereklidir. Şirket yöneticisinin söylediği gibi verim düşüklüğünden kaynaklanan destek, Giresun, Ordu ve Trabzon ilindeki üreticilere verilmelidir. Bu üç ilin dışındaki illerdeki üreticilere kesinlikle alan bazlı destek verilmemelidir. Üç ildeki üreticiye verilecek alan bazlı destek, Dolar bazında 2009 yılındaki düzeyinden aşağı olmamalıdır. Giresun tombul fındığına Ordu ve Trabzon ilindeki üreticilere göre daha fazla destek verilmelidir.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar A. Dursun YILMAZ --- Okunma


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Yeşilgiresun Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Yeşilgiresun Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Yeşilgiresun Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Yeşilgiresun Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.

02

Ahmet Dursun Yılmaz - Ali bey,

Güzel dilekleriniz için çok teşekkür ediyorum. Ben de sizin yazılarınızı ilgiyle okuyorum. Üretim teknikleri üzerine sizden yararlanıyorum. Dediğiniz gibi üreticinin temsilcisi şikayet etmez. Gereken başvuruları yaparak soruna çözüm üretirdi. Bu yazıda bir karşılaşıtrma yaparak Oda başkanının yeterli olamadığını vurgulamak istemiştim. Umuyorum ve diliyorum, Gazete merkezinde görüşürüz. Ben de sevgi ve saygı sunuyorum.

Yanıtla . 0Beğen . 0Beğenme 25 Ekim 10:59
01

Ali Kaya - Sevgili Dursun YILMAZ, her ne kadar tanışmıyorsak da olsun bir gün tanışırız. Yazılarını zevkle ve dikkatle okuyorum. Eline, koluna beynine sağlık. Çok teşekkür ederim.Ben de Yeşilgiresun da yazılar yazdım. Yeşilgiresun yöneticileri ile iyi derecede tanışırım. Rahmetli Hasan amca ile aynı kurumda çalışmışlığım var. Bir şeyi ilave etmeden geçemeyeceğim. Esas can alıcı noktası sanırım burası. Yeşilgiresun Gazetesinin 13.10. 2021 günlü sayısında Giresun Ziraat Odası başkanının “Alan Bazlı Destek Artırılmalı” başlıklı haberini okuduk. burada Giresun Ziraat Odası Başkanı tarımsal üretimde fahiş fiyatlara ulaşan girdi maliyetlerinin önüne geçilmesi, artan girdi maliyetlerine karşı dönüm başına ödenen alan bazlı desteğin 2022 yılından geçerli olmak üzere artırılması gerektiğini hatta beklediğini ifade etmektedir. Güzel, süper. İktidarda kim? Sayın oda başkanının elini tutan mı var? Sen ben alan bazlı gelir desteği artırılsın diyebiliriz ancak iktidar mensupları destek artırılsın diyemez, ARTIRIR. İktidarın şikayet etme durumu olamaz. İktidar ihtiyaç varsa-ki var- gerekeni yapar. Neden fındık politikası günü kurtarmak şeklinde yapılıyor? Niye uzun yıllar soluklu tedbirler alınmıyor? Fındık üreticisi her yıl hasata yakın günlerde rekolte, fiyat konusunu kırık plak gibi iktidara hatırlatacak mı? Alan bazlı gelir desteği senin de belirtiğin gibi Üç ildeki üreticiye Dolar bazında 2009 yılındaki düzeyinden aşağı olmamalıdır ifadene aynen katılıyorum. Aslında alan bazlı gelir desteği amacının dışında kullanılıyor. Üretim planlaması yapmak için alan bazlı gelir desteği üreticiye ürettiği ürünün alanının ve yıllara göre tahmini miktarının bildirilmesi karşılığında bir kez ödenmek üzere ortaya konuldu. Bu emeğine karşılık dekar başına 150 TL ödendi. Ama bugün amacı dışında saptırılmış şekli ile kullanılıyor. Sevgiler, saygılar.

Yanıtla . 0Beğen . 0Beğenme 20 Ekim 10:04


Anket Sizce Fındık Fiyatı Ne Kadar Olmalı?