Giresun Ekonomisinde Fındık ve Ziraat Odaları

Nitelikli bir araştırmanın en önemli boyutu, bağımsız değişkenlerle bağımlı değişkenleri karıştırmamak; bağımlı değişkenleri, bağımsız değişken gibi ele almamaktır. Bu husus, akademisyenlerin olduğu kadar nitelikli araştırmacı olduğunu ileri süren kişi, kurum, kuruluşların yaptığı en büyük yanlışlıktır.
Günümüzde fındık ile ilgili söylemler ve araştırmalarda neden sonuç ilişkisi yanlış kurularak bağımlı değişkenler, bağımsız değişken gibi ileri sürülerek çözüm önerileri sunulmaktadır. Örneğin, tek dal fındık ağacıyla daha fazla ürün alınacağına ilişkin öneriler gibi… Toprağın verim üzerindeki etkisi ortadan kaldırılmadan, budamanın etkisi ölçülmeden, gübrelemenin verim üzerindeki sonuçları görülmeden tek dal ile üretim önerilebilir mi? Hatta arazi eğiminin erozyon üzerindeki etkisi ölçülmeden tek dal ile üretim önerilebilir mi? Geçmişte iz düşümü ile ilgili yazmıştım. Giresun'un gerçek alanla izdüşümü alanı arasındaki oranı %9,75'dir. Ülkemizde en yüksek eğime sahip il sıralamasında Artvin, Rize ve Trabzon'dan sonra dördüncü sıradadır. İlimizin fındık üretilmeyen iç bölümünün eğim etkisi çıkarılmış olsa bu oranın yukarılara çıkacağı kuşkusuzdur. Yani, eğim oranı gözetilmeden verim artırılması için önerilerde bulunulabilir mi? Ya da, bu eğimler göz ardı edilerek tek dal ile üretim önerilebilir mi? Bartın ilinin, izdüşüm oranı %0,94'dür. Neredeyse dümdüz bir ovadır. Bu ilde fındık yetiştirme ile Giresun ilinde fındık yetiştirmek için aynı öneriler yapılabilir mi?
***
Kurumsal yapıların en önemli özelliği temsil ettikleri tabanın sesini duyurmak ve çıkarlarını korumaktır. Çıkarlarını korumak adına gelişmeleri takip ederek üyelerini bilgilendirmek, yönlendirmek görevleri arasındadır. Teorik olarak temel amaçları tabanın sesini duyurmak, çıkarlarını korumak, eğitmek ve bilgilendirmek olmasına karşın ülkemizde bu kurumların yöneticileri, alacakları huzur hakkı, ücret, yolluk gibi transferlerin hesabını yaparak alacakları parayla ilgilenirler. Aldıkları bu tür ücretlerin taban tarafından bilinmesini de istemezler. Bu tür örgütlerin, kurumsal yönetim eğitimi vermemelerini kabullensek bile üreticinin, ortağın, üyenin, tabanın gelişmesini sağlayacak, mesleki bilgisini artıracak eğitimleri vermeleri beklenir. Örneğin, Ziraat Odaları, mutlaka üyelerinin tarımsal faaliyetlerini geliştirme ile ilgili eğitim ve bilgilendirme yapması gereklidir. Zaman zaman örneklerini görmekle birlikte kısa süreli seminer, kurs ve gösteriler şeklinde olan eğitimlerin katkısı çok az olmaktadır. Mutlaka, bir üretimin döngüsel süresini tamamlayacak şekilde uygulamalı eğitim verilmelidir. Yani fındık üretimi ile ilgili uygulamalı eğitim en az on iki ay sürmelidir.
***
Giresun'da mutlaka iyi biçimde fındık bahçesi budaması yapan vardır. Yeşilgiresun Gazetesinin yazarı Ali Kaya bunlardan biridir. Ben de yazılarını okuyarak yararlanıyorum. Ancak, bahçe budamasını yapanların birçoğunun güneş yönünü, ışık açısını hesaplamadığını düşünüyorum. Ocak içindeki dal sayısının azaltılmasını budama veya bahçeleme diye tanımlandığını görmekteyim. Yanlış olarak ve genellikle üç yılda bir budama önerilmektedir. Hâlbuki her yıl budama yapmak gereklidir. Yan dalların çıkması için tepe budaması yapana rastlamadım desem doğrudur. Buna karşılık Ali Kaya, bizzat bahçe sahibi tarafından her yıl budama yapılmasını, tepe budaması yapılmasını, yan dalların çıkmasının sağlanmasını öneriyor. Deyim yerindeyse fındık bahçesinde dal ve ocak budaması yapılması bir sanat olup zorlu bir iştir. Fındığı sevme işidir. Sık dalları keserek, odun miktarını artırmak budama değildir. İşin teknik boyutunu, yine Ali Kaya'ya bırakalım. İsteyen üretici, yazılarını mutlaka okusun, yararlansın.
***
İster lise mezunu, ister yüksekokulu bitirmiş olun. Giresunlu olup ailesi fındık tarımı ile uğraşan veya geçmişte uğraşmış olan işsiz gençlerin, başkasına bağımlı kalmadan yapabileceği işlerden birisi de fındık bahçesinde budama yapma verim artırma işçiliğidir. Günümüzde, yetersiz biçimde budama yapan, dalların sayısını azaltmayı bahçeleme olarak tanımlayan kişilerin 200-250 lira civarında gündelik istediklerini görünce şaşırıyorum. Bilginin kıymetli olduğunu bilen bir kişi olarak yetersiz bilgi ile bu yevmiyeyi istemeleri karşısında gençleri fındık bahçesi budamasını öğrenmeleri önerisinde bulunuyorum. Bunun için erkek ya da kadın olmalarının da önemi yoktur. Ama bilgili olmalarının önemi vardır. Öğretmen, sağlıkçı, mühendis, işletmeci ne olurlarsa olsunlar, hangi yüksekokulu bitirmiş olurlarsa olsunlar işsiz oldukları takdirde mutlaka fındık bahçesinde budama işini öğrensinler derim. İşsizliğin çok yüksek olduğu günümüzde çalışmak isteyen büyüklerinden harçlık almak istemeyen her bir gencin fındık budama işini öğrenip yevmiyeli olarak yapmasında yarar vardır.
Tabi ki, öncelikle bağımsız bir değişken olarak toprağın yapısını da iyice öğrenmeleri, buna ilişkin öneri geliştirecek bilgi ile kendilerini donatmaları, bunun üzerine budama işini geliştirmelerini öneriyorum. Umarım, duyan ve yapan olur.
Bu gençlere eğitim vermesi gereken kurum, Ziraat Odalarıdır. Organizasyonu yaparak bu eğitimleri vermesi beklenir. Gençler kadar büyük bir görev Ziraat Odalarına düşmektedir.
Umarım, duyan ve yapan olur.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar A. Dursun YILMAZ --- Okunma


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Yeşilgiresun Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Yeşilgiresun Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Yeşilgiresun Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Yeşilgiresun Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.



Anket Giresun Belediyesinin Çalışmalarından Memnun Musunuz?