• 24 Aralık 2015, Perşembe 8:50
NihatÖztürk

Nihat Öztürk

FINDIKTA ÜRÜN ÇOK MARKA YOK
 Bu başlık Selçuk R. Şirin'e ait. Selçuk R. Şirin'in Yol Ayrımındaki Türkiye, Ya Özgürlük Ya Sefalet adıyla yayınladığı kitabında fındığa özel bir bölüm ayırmış. 
New York Üniversitesi'nde öğretim üyesi olan Selçuk R.  Şirin, istatistik ve davranış bilimleri dalında uzman bir isim. 2014 yılından bu yana Hürriyet Gazetesi'nde veriye dayalı yazılar yazıyor. 
Fındıkla ilgili yazdıklarına gelince: Her şeyi başlıkta özetlemiş. Ürün çok ama marka yok. Türkiye 3,5 milyon kişiyi çalıştırarak 2,5 milyar dolar gelir elde ederken fındıkta markalaşmış yabancı bir firma 22 bin kişi çalıştırarak 11 milyar dolar ciro yapıyor. 
İşte marka olmanın farkı…
Fındıkla ilgili iki haber Selçuk R. Şirin'in dikkatini çekmiş. 
Rakamların öne çıktığı bir yazı olacağı için cümleleri kısa tutmaya çalışacağım:
Söz konusu haberde Türkiye'nin 2014 yılında fındık ihracatından 2.32 milyar dolar elde ettiği, bunun bu alanda bir rekor olduğu ifade ediliyormuş. 
Türkiye 2023 yılında fındık ihracatından 4 milyar dolar gelir hedefliyormuş. 
Bu birinci haber… İkinci haber ise Michele Ferrero'nun ölümü.
Ne alakası var değil mi? Hiç olmaz mı?
Michele Ferrero Nutella'nın sahibi ve İtalya'nın en zengin kişisi. Daha doğrusu Nutella'yı global bir marka yapan bir girişimci.
Nutella'nın yüzde 13 ü fındık ve günde 1 milyon ton satış yapılıyor. 
Rakamları Selçuk R. Şirin'in kitabından aktarıyorum.
Ferrero Temmuz 2014 de Türkiye'nin en büyük fındık ihracatçısı Oltan Gıda'yı satın alıyor. 
Oltan Gıda'nın 5 fındık işleme fabrikası var ve bunları Nutella'nın marka sahibi Ferrero satın alıyor. Bu satış epey ses getirmişti. 
Selçuk R. Şirin bu noktada şu yorumu yapıyor:
“Gelelim başlangıçtaki üretmek ve markalaşmak arasındaki kalın çizgiye: Dünyada fındığın yüzde 85 ini biz üretiyoruz. 
Ürettiğimiz fındıktan senede 2- 3 milyar dolar para kazanıyoruz. 2023 yılında hedefimiz 4 milyar dolar… 3,5 milyon kişini el emeği göz nuruyla ortaya çıkan değer bu! 
Peki, bizden fındığı alıp markalaştıran Ferrero'nu yıllık cirosu ne kadar: 11 milyar dolar.”  Ve devam ediyor Selçuk R. Şirin:
“Bir başka boyut: Biz 3,5 milyar dolarlık fındığı üretmek için 3,5 milyon kişiyi çalıştırırken Ferrero 11 milyar dolarlık değer yaratmak için 22 bin kişi çalıştırıyor.”
Bu, Yol Ayrımındaki Türkiye Ya Özgürlük Ya Sefalet isimli kitabın yazarı Selçuk R. Şirin'in tespit ve yorumları. Bizim ekleyecek veya kısaltacak neyimiz olabilir ki! Biz fındık için Türkiye'de tarım ürünü, Avrupa'da sanayi ürünü demiyor muyuz zaten.
Selçuk R. Şirin, marka yaratmanın önemine vurgu yaparak tamamlıyor fındıkla ilgili bölümü ve “Ülke olarak tarımdan turizme her alanda katma değer yaratacak girişimlere ihtiyacımız var. Aksi halde hep biz üreteceğiz ama kaymağı başkaları yiyecek” diyor.
Biz hamallığını yapacağız başkaları para kazanacak.
Fındıkta marka yok derken bir zamanlar Fiskobirlik için dünya markası dediğimizi hatırlıyorum. Belki burada anlatılmak istenilen anlamda bir marka olmasa da fındık adına çok önemli bir değer olduğu tartışmasız bir gerçekti. 
Ancak onu bile koruyamadık. 
Yanlış politikalar ve yönetim hatalarıyla o kurumu ortadan kaldırırken yerine koymayı düşündüğümüz firmaları da yabancı şirketlere satıyoruz. 
İşte fındık gerçeğimiz demekle özetleyebiliriz her şeyi herhalde!

MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yukarı çık