• 30 Ağustos 2013, Cuma 8:45
NihatÖztürk

Nihat Öztürk

FINDIKTA FİYAT İSTİKRARI
 Fındık piyasası beklenilenin üstünde bir fiyatla açıldı. Serbest piyasada kabuklu fındık 6 TL den alıcı bularak açılışı yaptı. 
Sonra fiyatlar yükselmeye başladı 6.75 TL ye kadar çıktı. 
Bu yıl fındıkta üretim az. Onun için de fiyatların yükselmesi normal. Ürün az, talep fazla. En azından şimdilik böyle…
Ancak fındık fiyatında her an bir istikrarsızlığın da ortaya çıkması mümkün. 
Bir bakarsınız birileri bir yerlerden düğmeye basar ve fiyatlar beklenmedik bir şekilde düşmeye başlar. Bunlar piyasa oyunlarıdır ancak üretici bunlardan ciddi anlamda zarar görebilir. 
Geçen hafta, 26 Ağustos 2013 de bununla ilgili bir gelişme Görele piyasasında yaşandı. Sabah 6.70 TL'den fındık alan piyasa öğlende bir anda fiyatları 6. 20 TL' ye çekti. Yani bir ton fındıkta 500 TL kayıp. 
Bizim bölgemizin fındıkçısı için büyük bir zarar.
Sabah pazara fındık geldiğinde 6.70 TL' ye fındık alan tüccarlar gelen bir telefonla bir anda 6.20 TL'ye indirdiler fiyatı. 
 Bu yazı yayınlandığında piyasanın durumu ne olur bilemiyorum ancak piyasanın bu kadar inişli çıkışlı olması pek de hayra alamet değil diye düşünüyorum.
Buna arz talep dengesi diyemezsiniz. Arz ve talebin fiyatlara bu denli yansıması öyle birkaç saate olmaz. Bir günde fiyatları 6.70 de 6.20 ye düşürmez. Tabi çıkarmaz da…
Birileri bir yerlerde bir düğmeye basmışsa o başka.
Söylemek istediğimiz de bu. Fındık fiyatında bir istikrar olmalı. Piyasayı dengede tutan bir etken olmalı. Birileri kafasına göre fiyatları aşağıya çekmemeli..
Mesela ne oldu da 26 Ağustos 2013 de fındık fiyatları bir anda bu kadar düştü. 
Ekonomik kriz mi oldu. Devalüasyon mu oldu? Fındık alım satımı yapan şirketler mi battı? Rekoltede bir değişiklik mi yaşandı? Piyasaya birileri ürün mü sürdü? 
Ticari hayatta bunların hepsinin olması mümkün ancak her şey yolunda giderken bir anda bu tür inişlerin yaşanması fındıkçıyı korkutuyor. 
Bir telefonla bu kadar düşüş olur mu? O telefonun diğer ucunda kim vardır? 
Efendim serbest piyasada fiyatlar kendiliğinden oluşurmuş. Ekonomiyle ilgili ders kitaplarında böyle yazdığı doğrudur. Ancak bu kural fındık için geçerli değildir. Biz talebin fazla olduğu yıllarda da fiyatı düşük tutmanın bir yolunu bulmuşuzdur. 
Hiç bir şey yapamazsak fındıkta afla toksin var deriz ve fiyatı buna göre belirleriz. Bunu geçmişte yaşadık ve bu yıl yeniden yaşamaktan da korkuyoruz.
Devlet fiyatlara müdahale edemezmiş. Bu da ekonomiyle ilgili ders kitaplarında yazan temel bir prensiptir. Serbest piyasada devlet fiyatlara müdahale edemez. Ancak fiyat istikrarının sağlanması için devlet gerekli düzenlemeyi yapar. Gerekli politikaları oluşturur.
Bu yıl ürün azlığı nedeniyle fındıkta fiyatların yükselmesi beklentisi gözle görülür bir boyuta ulaştı. Fındık az ise fiyatlar yüksek olmalı ancak bunu kırmak isteyenler de olacaktır. Dış bağlantılarını düşük rakamlarla yapanlar fiyatların yükselmesini istemeyeceklerdir. 
Onun için de ellerinden geleni yapacaklardır.
Burada önemli olan fiyatların istikrarlı olmasıdır. Ani inişler ve ani çıkışlar yaşanmamalıdır. Sabah 6.70 TL olan fındık bir telefonla 6.20 TL ye düşmemelidir.
İşte devletin ilgili kurumlarına bu noktada görev düşmektedir. Birileri bu ani düşüşün nedenini açıklamalıdır. 
Devletin fındık almasını beklemiyoruz ancak serbest piyasanın da bu kadar serbest olması gerektiğini düşünüyoruz. Üreticiyi koruma adına fındıkta fiyat istikrarını sağlayacak belirli düzenlemelerle farklı politikaların uygulanması gerektiği görüşündeyiz.
Ani çıkışlar ve inişler ticari hayatta bazı işlerin çok sağlıklı yürümediğinin işaretidir. Bu noktaya çok dikkat etmek gerek.      

MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yukarı çık