• 13 Mart 2015, Cuma 17:23
HayrettinGünay

Hayrettin Günay

Yaşar Kemal için değinmeler
 Mustafa Kemal Atatürk önderliğinde kazanılan “Kurtuluş Savaşı”, bunun ulus devletle, cumhuriyeti taçlandırılışı, başta dil-Türkçe devrimi olmak üzere Atatürk ilkeleri, devrim­leri...Yaşar Kemal, "Türk Rönasansı'nın-Reformu'nun oluşturduğu kültür-sanat anlayışının önemli, üretken yazarıdır.
Anadolu toprağının;dağların,ovaların,tarlaların,ormanların,yaylaların,derelerin,çayla­rın, ırmakların, göllerin, gökyüzünün, bin bir çeşit çiçeklerin, bitkilerin, dalgaların, köpük­lerin, emeğin, alın terinin, üretimin, bağlamaların, türkülerin, kemençelerin, horanların, acıların, sevgilerin, korkuların, korkuyu yenişlerin... içinden gelen insanın öykü, şiir, roman ba­şarısıdır.
Dilimizi, Türkçemizi;Oğuzlardan, Çepnilerden,Türkmenlerden;Dede korkutlardan güç alarak gelen Türkçemizi, yabancı dillerin, Arapçanın, Farsçanın, Osmanlıcanın egemenliğinden kurtar­ma anlayışının kesin, geriye dönüşsüz başarısıdır Yaşar Kemal.
Ekmeğini çıkarma savaşımı verirken insanı,sevgiyi,dostluğu,kardeşliği,emeği göz ardı etmeyen "okullardan geçememe olanaksızlığını” yeteneklerini, geliştirerek, deneyimli dost yardımlarıyla aşarak yerelden ulusala, ulusaldan evrensele ulaşan özünden, toprağından, di­linden güç alan bireyin başarısıdır.
Dağ, bayır, ova, köy demeden türküler söyleyen, türküler derleyen gür sesiyle acıları, se­vinçleri paylaşan halk ozanlığını öyküye, röportaja, bunları romana dönüştüren addır Yaşar Kemal.
Destanlardan, masallardan, söylencelerden;Dede Korkut'tan, Homeros'tan,Tolstoy'dan,Gorki'den, Dostoyevski 'den, T.Hardy'den, E.Zola'dan, Balzac'tan, J.Steinbec' ten, J.London' dan, E.Hemingvey'den... özümsedikleriyle, özümsedikleriyle arkadaş olan Cengiz Aytmatov, Şlohov, Muşima, J.Amado, Marquez...gibi çağdaşlarıyla yüzyılımız romancılığına damga vurur  Yaşar Ke­mal.
Adını Cumhuriyetimiz'den alan Cumhuriyet gazetesinin tarihiyle dönüm noktalarında ke­sişir Yaşar Kemal adı:İstanbul'a iş aramak için ilk geldiğinde Cumhuriyet onu "maaşlı" röportaj yazarı yapar. Burada çalışırken yazdığı, "Yaşar Kemal" adından çok ünlenen İnce Memed. 1955'te Cumhuriyet'te "tefrika" edilir. Sonraki yıllarda da Cumhuriyet'te yayımlana­caktır kimi yapıtları kitaplaşmadan.
Bir iki yapıtı dışındakilerde sürekli Çukurova'yı anlatmıştır. Çukurova yöresinin roman­cısıdır. Ona göre, "yöreyi anlatmak kendini anlatmaktır." Çukurova'yı anlatırken kendini, doğayı, insanı anlatıyordu. İnsan değerleriyle doğa değerleri romanlarının iki kanadıydı, Çukurova'yı, oraların doğasını tüm çıplaklığıyla, gerçekliğiyle anlatırken buranın insanın­dan çok sayıda roman kişisi yaratmıştır. İnce Memed, Abdi Ağa, Meryemce, Derviş, Süleyman Bey “Koca Halil, Muhtar Adil, Hüsne, Recep, Taşbaşoğlu, Esme, Gülbahar, Ahmet, Hatçe, Kel Ali, Cabbar, Delice Bekir, Uzunca Ali, Öksüz Duran; çocuklar, gençler, ırgatlar, ağalar;taraktör,biçerdöğer şoförleri,varsıl çocuklar,kadınlar...
Yazın,dil sanatıdır.Onun görkemli iki dalı da-şiir,roman- diliyle çekmeli öncelikle okuyucusunu.Yaşar Kemal romanları tümce kuruluşuyla, deyimleriyle, ikilemeleriyle, sıfatlarıyla,benzetmeleriyle yöre dilinin yansımasından alır gücünü.Kullandığı dil varsıl, kökleri çok eskilere giden Türkçedir.Yerel dili yaygın olarak kullandığından olacak ozan,sözlükçü Ali Püsküllüoğlu, Yaşar Kemal Sözlüğü(Cem Yayınevi, 1974) çıkarmıştır. Sözlük, Ağrı Dağı Efsanesi, Binboğalar Efsanesi, Bütün Hikayeler, Çakırcalı Efe,Demirciler Çarşısı Cinayeti, İnce Memed I, İnce Memed II, Orta Direk, Ölmez Otu, Üç Anadolu Efsanesi, Yer Demir Gök Bakır yapıtlarının taranması sonucu oluşmuştur.1974'ten sonra Yaşar Kemal'in yazdıkları bunla­rın üç katı kadardır. Sözlüğü tamamlamak için "akademik " çalışma beklenir.
Aziz Nesin'i, Fakir Baykurt'u, Kemal Tahir'i okumaya başladığım öğrencilik yıllarımda yöneldim Yaşar Kemal'e. İlk adım İnce Memed'di. Sonra ötekiler geldi. Kimilerini de ilk ba­kılarıyla okudum. İlgiyle, severek okudun. Tek tük tümce aksaklıkları, tek tük gereksiz uzat­malar olsa da severek okudum. Yaşar Kemal'i. Bir makalesini, bir tavrını, dış basındaki bir tümcesini onaylamadığım olmadı değil. O öncelikle büyük bir romancıydı, bu toprakların sesini, Türkçesini evrensel konularla ulusa, uluslara ulaştırdı. Böylece dilimizin, ulusumu­zun, Cumhuriyetimizin "büyük oğullarındandı." Onun kırk elli dile ulaşan başarısı Cumhuri­yet Türkçesinin başarısıydı. Yapıtları yaşayacak Yaşar Kemal'i saygıyla ugurluyoruz.

MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


YAZARLAR

tümü
yukarı çık