• 30 Kasım 2014, Pazar 9:51
HayrettinGünay

Hayrettin Günay

TRABZONLU DELİKANLI
 Necati Cumalı'nın Makedonya 1900 adlı öykü yapıtındaki kırk sayfalık öyküden esin­lenilerek kotarılan Dila Hanım dizisinden sonra hiçbir bölümünü kaçırmadan izlediğim dizi TRT 1'deki Seksenler.
Dizinin son bölümlerinden birinde yansıtıldı Trabzonlu Delikanlı. Seksen öncesini, seksen sonrasını, tadında gülmece anlayışıyla yansıtan dizinin karşıt iki genç tipi var: Biri solcu, biri ülkücü. Olayın geçtiği mahallenin atak, coşkulu,ansızın sinirlenen;özünde sevgi, iyi niyet çiçekleri açan komiseri de Trabzonlu.
Aynı mahallenin gençleri olan "karşıt arkadaşlar" sık sık ağız dalaşına tutuşsalar da ara sıra yumruklaşsalar da zor anlarda birbirlerini korumaktadırlar. Çok sık uğradıkları pastanedeki yasak yayın arama sırasında bulunur solcu gencin okuduğu Trabzonlu Delikanlı. Üstelik az sonra solcu genç, kız arkadaşıyla buluşacaktır. Ülkücü genç, bunu bildiği için polislere kitabın kendisinin olduğunu söyler; karakola giderler orada da Trabzonlu ko­misere, yapıtın "komiser gibi yiğit, mert, dürüst Trabzonluları" anlattığını söyler. Komi­ser de bunu inanmış görünerek olay tatlıya bağlanır...
Dizinin her bölümü anıları çağrıştırıyor bende. Yetmişle seksen arası;lise,yüksekokul öğretmenliğimin ilk dört yılını kapsıyor.
1979'da Eynesil Lisesinden Görele Ortaokuluna gelmiştim. Tuttuğumuz ev büyüktü. Ozan Ahmet Kaçar yıllardır kaldığı küçüçük "dairesinden" çıkarak bize taşınmış, Eynesil'deki işine bizden gidip geliyordu.
12 Eylül'de de tüm sabahlardaki gibi ilk önce ben kalkmıştım. O gün bütünleme sına­vımız vardı Görele Ortaokulunda. Televizyonu açtım, Orgeneral Kenan Evren konuşuyordu. Ordu yönetime el koymuştu. Ahmet Amca kalktı. Böyle böyle, dedim...Olayları yorumlamaya baş­ladık…
Yazın öğretmenine yakışacak kitaplığım vardı evin salonunda...Seksenlerdeki Trab­zonlu Delikanlı bölümünü çağrıştıran tedirginlikleri yaşamıştım o günlerde...
Yaşar Miraç'ındı Trabzonlu Delikanlı.1975 sonrasında kimi dergilerden izlediğim Yaşar Miraç,1979'da çıkarmıştı Sanat Emeği Yayınları'ndan bu ilk şiir yapıtını. Dergi­lerden beğendiğim, önemsediğim Yaşar Miraç'ı, bu çok ses getiren ilk yapıtıyla da alkış­lamıştım.
O yıl Miraç, Şili ile Söyleşi'yi de çıkardı Yeni Türkü yayını olarak. Seksende art arda Gül Ekmek, Taliplerin Ağıtı buluştu okuyucularla.
1980 eylülünde ilk yapıt Trabzonlu Delikanlı'ya Türk Dil Kurumu Şiir Ödülü verilir. Yaşar Miraç şiirimizde edindiği önemli yeri perçinler bu ödülle.
1981 Yaşar Miraç adının neredeyse tüm Türkiye'de bellendiği yıldır. Orgeneral Kenan Evren yurt konuşmalarının birinde ozanı eleştiren sert tümceler kullanmıştır. Martta Trabzonlu Delikanlı, Gül Ekmek, Taliplerin Ağıtı tüm yurtta yaşaklanır. Yaşar Mi­raç kovuşturulur, sonuç "takipsizlik"tir. Ardından üç yapıtı daha buluşur bizimle: Çan Deresi Türküleri, İçli Şarkılar, Trabzondan Çıktım Yola.
Yaşar Miraç şiirimizde özgünlük yarattı.Yetmişlerde, seksenlerde savsöz toplumculu­ğuna evrilen şiirimize yeni olanaklar getirdi. Şiirini kemençeden, kesme türkülerden, Trab­zon, Karadeniz... duyarlılığından, kültüründen yola çıkarak kurdu. "Folklor Şiire Düşman" uyarılarını bildiği derecede "yapay halk şiiri" görüntülerinin de ayrımındaydı. Ozanı şiirden, özgünlükten uzaklaştıran bu kolaycı tuzaklara düşmeden yeni biçimler, sesler, imgeler, temler yarattı lirizmden ödün vermeden...Şiirimizde yol açıcı oldu, yeni yollar önerdi şiir karalamaya başlayanlara.
Trabzonlu Delikanlı'yı, Yaşar Miraç'ı anmam salt Seksenler'den dolayı değil. Sazların İzinde Kemençe belgesel çekimlerinde de andık onu Harun Yöndem'le. O sıralarda Kitap­lık'ta yayımlanan yeni bir Yaşar Miraç şiirinin tıpkıçekimini verdim Harun Bey'e...
Yaşar Miraç da yayımlamıştı düzeyli bir kemençe belgeseli. Harun Bey, Sazların İzinde Kemençe'nin İstanbul çekimlerinde Yaşar Miraç'a yer verdi.
Gurbete Kaçacağım, Bekçi Kazım, Rami Kışlası, Ben Bir Küçük Sevdalı Kuştum, Ben Takaya Binerim, Gelir misin Benimle, Karadeniz Hırçın Kız, Trabzon'dan Çıktım Yola, Gurbetçiler, Efulim, Hamsiye, Sevdalı Kuş, Kesik türkü...gibi kırk kadar şarkı, türkü onun şiirlerinden bestelendi.
Ayfer Çam, Türk Dili'nin Mart 1982 sayısında "Yaşar Miraç'ın Şiir Dili”ni araştırdı Sözcükler dergisi son sayısında(Kasım-Aralık 2014)Yaşar Miraç'la sövleşi yayımlandı. Dergiyi edinin, Miraç kitaplarının yanına koyun...

MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yukarı çık