• 22 Eylül 2012, Cumartesi 9:59
HayrettinGünay

Hayrettin Günay

ORHAN KEMAL'E YÖNELİŞ
 1950'li, 60'lı, 70'li yıllar   Orhan Kemal'in yapıtlarına okuyucunun çokça yöneldiği yıllardı. Roman okuyucusu önce gazetedeki "tefrika"da   buluşurdu  Orhan Kemal'le. Ardından "tefrika okuyuculuğu" "kitap okuyuculuğuna dönüşürdü. Gazeteden   gün gün sabırla okuduğunuz roman bir iki   yıl sonra   çekici kapağıyla kitapçı vitrininde yer aldığında bir şeylerden kısarak o albenili yapıtın satın alınması gerçekleşirdi.
Roman, öykü, oyun, senaryo, anı, şiir... yazmış toplumcu gerçekçi yazınımızın çok önemli yazarı Orhan Kemal'in çoğu yapıtı gibi BEREKETLİ TOPRAKLAR ÜZERİNDE'nin ayrıcalıklı bir yeri vardır roman okuyuculuğumda.
Romanın gazetede yayımlanışı doğumumdan bir yıl önce. Remzi Kitabevi'ndeki ilk baskı benimle yaşıt:1954.
İlk baskıya yıllardır aramama karşın ulaşamadım.Orhan Kemal üstüne yazılanlardan ilk baskının okuyucuyu etkilediğini,yapıtla ilgili epeyce eleştiri yayımlandığını biliyorum.
Fethi Naci,TÜRKİYE'DE ROMAN ve TOPLUMSAL DEĞİNME yapıtıyla YÜZ YILIN YÜZ ROMANI yapıtlarında Orhan Kemal'in bu önemli romanını doyurucu olarak incelemiştir.
Ondan öğreniyoruz ilk baskının 288 sayfa olduğunu.
İkinci baskı ilk baskıdan on yıl sonra 1964'te yapılıyor. Baskı sayısının kaç olduğunu bilemiyoruz.Yapıtın kaç yılda tüketildiğini kestirebiliyorum.İkinci baskıyı 1973' te satın alarak okudum. Bu da o yıllarda bu önemli romanın tek tük de olsa  kitapçılarda bulunabileceğini gösteriyor.
Sonradan başka baskıları da çıktı romanın. Yanılmıyorsam Bereketli Topraklar üzerinde Bulgarcaya, İngilizceye, Fransızcaya, Almancaya da  çevrilip yayımlandı ilgili ülkelerde.
Orhan Kemal sevdiğim,çok önemsediğim romancılığımızın, öykücülüğümüzün    büyüklerinden...
Yapıtlarının çoğunu gençliğimde okusam da sonraki yıllarda  kimilerini iki kez kimilerini üç kez okuduğum oldu. Bereketli Topraklar Üzerinde üç kez okuduklarımdan. 1960'lı, 70'li yıllarda Remzi romanları o yıllara göre çekici kapağıyla  da el  ederdi okuyucuya.Yapıt dikiş cilt olurdu. Kapağın üstüne   o   yıllardaki   ünlü ressamlara yaptırılan   romandan renkli çekici betimleme içeren ikinci bir kapak   geçirilirdi. Çekici   resim iki kapağı  da  kaplardı.
Elimdeki   1964   baskısı böyle.Bu baskı ilk baskı gibi 288 sayfa değil 427 sayfa. İlk baskıyı bulup okuyamadığımız için ikinci baskının öyküsünü Fethi Naci'den öğrendim. Onun aktardıkları Orhan Kemal'le ilgili kimi anılara da yansıdı. Yazar bu yapıta çok emek vermiş.İlk baskı Menderes dönemi koşullarında yazılmış, yayımlanmış. İkinci baskı özgürlükler açısından daha sağlıklı yıllarda yapılıyor. İkinci baskı için Orhan Kemal bir yıl çalışarak neredeyse yeniden yazıyor romanı, 288   sayfayı 427 sayfaya çıkararak son biçime ulaştırıyor. 
Bereketli Topraklar Üzerinde'den ilk tümceler:
"Ortaanadolu'nun seksen evlik köylerinden Ç. köyünün erkekleri  o yıl   da çalışmak için çeşitli iş bölgelerine dağıldılar.Sekizi onu Kayseri Dokuma Fabrikasına gitti, dördü beşi Sivas çimento fabrikası, Cer atölyesine. İçlerinden Üçü de Çukurova'nın yolunu tutttu.
Bu üç kişi, İflahsizin Yusuf, Köse Hasan, Pehlivan Ali köyde kapı komşusuydular. çocuklukları bir arada geçmişti. Biraz palazlanınca şunun bunun tarlasına, dağa oduna birlikte gidip geldiler. Birbirlerinden çokluk ayrılmadılar. Yalnız İflahsızın Yusuf, birinde Sivas Cer atölyesinde iki ay   hammallık etmişti.Ötekiler köyden siftah çıkıyorlardı."
Köyden çıkılır...Köylülükten işçiliğe geçişin adımları atılır...Roman bu özelliği ilk kez gerçekçi olarak yansıtır yazınımızda.1920'lerde yayımlanan Çulluk (Mahmut Yesari) ilk işçi romanıysa Orhan Kemal'in bu önemli yapıtı konuyu değişik boyutlarda sanata dönüştüren ikinci önemli yapıttır...
Yeşilçam, sahne, özellikle de son yıllarda beyazcam Orhan Kemal'e yöneliyor. Toplumcu gerçekçi Orhan Kemal diziler yoluyla da olsa yeniden "keşfediliyor." Gerçek, kalıcı   yazarın yaşaması, ölümsüzlüğü   bu işte...

MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


YAZARLAR

tümü
yukarı çık