• 20 Şubat 2015, Cuma 17:25
HayrettinGünay

Hayrettin Günay

GÖRELE'DEKİ OYUNLAR (11)
Birdirbir: Erkeklerin oynadığı oyunlardandır. Genellikle ilkokul dördüncü, beşinci sı­nıflarda; ortaokulda, bu yaşlarda yaygın olarak oynanan oyunlardandır. Okulda öğle yeme­ğinden sonra oynanır. Genelde büyükler oynar, küçükler oyunun izleyicisi durumundadır. Köylerde uygun alanlarda, harmanlarda, çimenliklerde oynanır.
"Oynaduglarımızdan biri ellerini dizlerine dayıyudu, eğiliyudu, guvvedlü gene duruyudu.Biz sırile undan epi geride durudug. Goşa gene gelüdüg, unun üzerinden addardug. Addayamiyenler, addarken una değenler,düşenler yanardı.Yanan unun yerine geçerdi,oyun böle sürüb giderdi.Üzerinden addanan arkadaşlarımıza şakadan "eşem, atım, gatırım" derdüg.”
Uzuneşek:Birdirbirin değişik oynanan türüdür.Bunu da erkekler oynar:"Bu oyun birdirbirden daha zevlüydü. Sırasile birdirbirdeki gibi yatanın üzerinden addardug. Addiyemiyen eğilenin yerine geçerdi.Önceki eğilen de addamak içün sıriye geçerdi.Her addiyen bigaç adım öne geçer,gelenler addasın diye elürlerdi.Addiyenlerin hebücü bitince yere ilg yatan doruludu.Uda addamiye başlar,oyun bi zencir halgası gibi sürerdi.Oyun oynanuken addiyenler söz yaratıcılığına göre gırgır laflar sölellerdi:İlg adliyenden başliyereg sırasile şunlar sölenüdü:
Birdirbiiir
İküdür ikiii
Üç anam babam üüüç
Döört ....nı öört
Beeş oldun eşeme eeş
Altıı delünün ....ı galgdı(yatanın ....na bi şamar vurur.)
Yedii uşag köteg yedi(patana vurur.)
Sekizim seeg seg,der:Bir iki adım seke seke gider urda yatardı.Sekizincinin addadugdan sora teg ayag üsdüne düşmesi oyun guralıydı.
Dookuzuum togmag(Addakine addayış sırasında vurudu.)
Son oyuncu, Onuum oturaag,derdi adlarken azucug eğilenin üzerinde oturur, undan sora addardı.
Tagla, Güvercin Taklasi:Bu oyuna bazı köylerde güvercin taklası,bazılarında da tak­la denirdi.
"Bu da uzun eşeg benzeri zevklü bi oyundu. Dörd oyuncu birdirbirdeki duruşta birbir­lerine yapışug yatallardı.Yadma,tagla atacag oyunculara bişi olmasın diye şöle oludu:
İki oyuncu başlarını birbirlerine dayardı.Ellerini dizlerine guyallar,elürlerdi.Öteki oyuncuların biri bi yanda öbürü u yanda durudu, unlar da başlarını birbirlerine değdireceg biçimde durullardı.Salam bi addag yapıludu.Sıra addamiye gelüdü.Oyuncular,dörd kişi sırile addardı.Yanan biri oluşa unlar yatar ötekiler addardı,oyun böle bıkana gadar, bi cıvızlıg çıkana gadar sürerdi."
Uçurtma:Bizim oynadumuz yıllarda çog yaygın değildi.Genelde hafif özgerlü günlerde oynardug.Bn golayi kareli defderin ortasından çıkardumuz,çıkma dedümüz kağıdı uygun gadliyereg, gene kağaddan uygun guyrug dakarag,ucuna dengelü biçimde makara ipliği baliyereg uçurudug.Bi de çog emeg verilmiş çıta kullanılan uçurtma vardı.Beşinci sı­nıfa gadar çıdalı uçurtma bilmiyudum. Öredmenimiz bütün gereglü olanları çaşudan almışdı,bi ölede bize getudügleriyle altı köşeli,reng reng guyruglu süslü mü süslü bi uçudma yabdı. Bize böle güzel uçudma yabmasını öreddi.Sora da deniyereg nası uçuracamız gösterdi.Uçudma yükseldi,dengelendi,salma salma uçmiye başladı.Bizdeki sevinci görmelidiniz.Soraki yıllarda ben de küçüg gardeşime böle bi uçurdma yabdım, birligde uçurdug."
Sallancak:Yaygın bir oyundur.Yaygın bir sözcük kullanımı vardır: Sallancak, sallancag, sallancık, sallancıg, sallangıç, sallangaç, salgı, salmgaç, sallançah,sallanguç,sallangaç.. bunlardandır. Odun taşıma, el örgüsü iple;analar,babalar bağda bahçede çalışırken çocuk­lar oynasın, diye kurulur. İp yükselt bir ağaç dalma atılır iki ucu aşağıda, yere yakın düğümlenir. Çocuk oraya oturtulur. Çocuğun kıçı acımasın diye oturduğu yere minder, kazak gibi yumuşak bir araç konur.Çocuk, çocuklar ayaklarını da kullanarak kendilerini ileri geri atarak sallanıp dururlar.Çok sevilen bir oyundur.Bir de gençlerin bayramlarda kurduğu salıncaklar vardır.Kızlı erkekli gençler köylerde şeritle arkuru salıncak kurar­lar, karşılıklı oturarak konuşarak,şakalaşarak,gülüşerek sallanırlar.

MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


YAZARLAR

tümü
yukarı çık