• 08 Kasım 2019, Cuma 16:10
HayrettinGünay

Hayrettin Günay

FARUK DUMAN ÜSTÜNE

Öykücülüğümüzün, romancılığımızın önemli adlarından Faruk Duman. 1974 Ardahan doğumlu. Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Kütüphanecilik bölümünü Ankara'da bitirmiş. Bilkent Üniversitesi Sanat Bölümünde çalışmış. 2003'ten 2018'e dek Can Yayınları Türk Edebiyatı editörlüğü yapmış.
İlk yapıtı 1997'de yayımlanmış: Seslerde Başka Sesler. Av. Dönüşleri'yle 2000 Sait Fa­ik Hikaye Armağanı'nı, Keder Atlısı ile Haldun Taner öykü Ödülü'nü, İncir Tarihi ile Yunus Nadi Roman Armağanı'nı alan Faruk Duman'ın denemeleri, kitap tanıtma yazıları, çocuk kitapları da yayımlandı.
Faruk Duman'ın öykülerini tanımak isteyenlere ZEYTİN TANELERİ BİRBİRİNE ÇARPIYOR yapıtını öneriyorum, hep kitap'ta çıkan bu yapıt yazarın tüm öykülerini içeriyor. Bu yıl (2019) yayımlanan yapıt tüm öyküleri içerdiği için sıradan bir okuyucu olmanın ötesin­de Faruk Duman öykücülüğü üstüne söz söyleyebilme birikimi için önemli. 500 sayfaya yakın yapıt kurgusuyla, anlatımıyla birbirinden farklı güzel kokulu çiçekleri albenili bir demette toplamış duygusu uyandırıyor. Sessizce akan suyu, okşayıcı esintiyi düşünün. Öykücülüğümüzün köşe taşlarından Faruk Duman. Zeytin Taneleri Birbirine Çarpıyor, bunun kanıtı.
Hep kitap, bu yıl bir romanını yayımladı Faruk Duman'ın : SUS BARBATUS !
Oylumlu bir roman. 563 sayfa. Öğretmenliğe başladığım yörenin insanı Faruk Duman. Bu romanı satın alarak okumamı sağlayan etmenlerin biri bu. Roman çevresinin az çok tanıdı­ğım Ardahan, Çıldır, Hosof olması ilgimi çekti öncelikle. Ardahan, Çıldır, kar, buz, soğuk... Donarcasına üşüme, titreme. Sert aylar. Buzlu aylar ... Kış... Kış ... Kış.
"1979 kışı. Ç'nin köyleri kar altında. Amansız kar fırtınası tüm yolları kapamış. Ç. Gölü donmuş. Kimi evlerde yenecek bir lokma kalmamış. Kimi bir köşede donup kalacağına aldırmadan, para kazanma hayaliyle ormanda büyük bir domuzun peşine düşmüş. Kimi gençler de kendilerine göre güzel bir dünya oluşturma umuduyla A.Dağları'n eteklerinde..."
1980 öncesi. Kış. Doğa insan ilişkisini 1979 koşullarını Kuzeydoğu Anadolu insan, yaşam gerçeğiyle yansıtıyor Faruk Duman. Doğanın acı, katı, soğuk gerçeğine karşı direnen insan anlayışı var Faruk Duman'ın romanında. Orhan Pamuk da Kars'ı, kışı, karı...anlat­mıştı KAR'da. İki yıl öğretmenlik yaptığım Kars ilgisiyle okumuştum onu da. Yapay bulmuş­tum. Kes yapıştır gibi olmuştu. Kuruydu, kupkuru.
Sus Barbatus! öyle değil. Bırakın sayfalarını tümcesine, hecesine dek gerçekçi, sıcak, insancıl.
Unutulmaz bir çift Kenan'la Zeynep. Zeynep hamile. Çok çok ağır kış koşulları. Avcılığa soyunur Kenan. Zorunlu avcılığa. Ormandaki domuzlardan en irisini vuracak kentte ya­bancılara satacak evini açlıktan kurtaracaktır. Tüfeği bile yoktur. ödünç alır arkada­şından... Romandaki öykü odalarından biri böyle gelişir...
Romanın gelişiminde Kenan doğanın parçasıdır yerine göre yerine göre de doğaya kar­şı direnç gösteren bir iyimserdir.
Romandaki öykü odalarından biri de 12 Eylül öncesinin kimi toplumcu gençleridir. Bun­lardan kimileri güvenlik güçlerinin eline düşmemek için dondurucu soğuğa karşı orman­larda saklanmaktadır.
Bekir Komutan, Kadir Ağa, Mustafa Öğretmen, öğretmenin baldızı Aynur... Bu bölümün unu­tulmaz kişilerindendir. Faruk Duman Öğretmen Mustafa kişiliğiyle 1979'un en güçlü öğret­men örgütü Töbder'i anımsatıyor.
Öncesiyle sonrasıyla "12 Eylül" romanları, öyküleri yazıldı. Kimi dergilerin öyküde 12 Eylül özel sayıları çıkardığını anımsıyorum. Daha önce okuduklarım genelde 12 Eylül'ü o kentlerde anlatıyordu. Faruk Duman'sa bu romanıyla çok iyi bildiği yörece, kırsalda anlatıyor.
Romanın diline bittim. Bayıldım. Sözcükler, tümceler, noktalamalar... Alışılmışın dışında. Masal yöresi Kars'ın, Ardahan'ın, Çıldır'ın halk anlatılarını, masallarını Duman, çağ­daş Türkçeyle damıtıyor damıtıyor. Koskocaman romanda gereksiz bir sözcü yok.
Faruk Duman bu romanıyla 48, Orhan Kemal Armağanı'na değer görüldü, Büyük yazarın yo­lunda büyük yazar olarak.
Duman, bir konuşmada bu romanı üç yılda bitirdiğini söylüyor. Yörenin ilkbaharını, ya­zını da birer romanla anlatacağını ekliyor. Üçleme olacak. Bekliyoruz... İlgiyle... Onun yazdıklarını yeniden okumalarla...


MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yukarı çık