• 19 Nisan 2014, Cumartesi 10:05
HayrettinGünay

Hayrettin Günay

BELGESEL NOTLARI (I)
 Sazların İzinde/Kemençe belgesel çekimi 6 Nisan pazar günü başladı. Yapımcı Harun Yöndem'in bildirdiği ilk çekimler için kişi, yer, zaman planlamalarını yapmıştık. Pazar sabahı uçakla Trabzon'a gelen çekim ekibini aracıyla Muharrem Geçir, oradan alarak çekim süresince kalacakları otele getirdi. Otele yerleşildi. Muharrem çekimler boyunca aracıyla ulaşımı da sağlayacaktı.
Çekim ekibi (Harun Yöndem:Yapımcı, Ekrem Ergüder: Yönetmen, Metin Canım:Kameraman,Ferit Yiğit:Kameraman,Güvenç Selekman:Yönetmen Yardımcısı, Uğur Bakırtaş:Sesçi) öğleden sonra yapacaktı ilk çekimi.Bu çekim Görele kemençesinin yapım aşamasını yansıtacaktı. Görele'de üç dört yerde yapılıyordu kemençe.Bence en uygunu Ziya Şadi'nin evindeki kemençe yapım yeriydi.Ziya Sadi, emekli olduktan sonra evinin altında kemençe üretiyordu ama o, kemence kültürü,yöre türküleri için de kaynaktı:197O'li yıllarda Katip Şadi'nin  kemençesine türküler söylemiş,birlikte plaklar çıkarmışlardı.Ziya Ağabey'den Anadolu'nun Sıcak Yüzleri(I04)'nde yansıtıldığı üzere Timiye'yi derlemiştim...Bir gün önceden görüştüm Ziya Ağabey'le.Gerekenleri anlattım. Pazar günü öğleden sonra ekibi oraya yönlendirdim. Derslerim olduğu için bulunamadım çekimde. Dönüşte görüştük Harun Bey'le, Ekrem Bey'le. İstedikleri düzeyde çekim   yapmışlar.
Pazartesi Sürmene'ye gideceğiz. Öncelikle Sürmene kemençesi yapımı için Hasan Sancak'ın kemençe yapım yeri belgelenecek.Sonra da yörenin önemli adı Ali Rıza Temelli çekilecek...
Sürmene çekimleri için gerekli telefonları Görele İlçe Milli Eğitim Müdürü Abdulkadir Küçükali'den aldım.Abdulkadir Bey'in çayını içerek gerekenleri anlattım. İlgilendi. Bir iki telefon görüşmesinden sonra Sürmene için gereken plan oluştu. Bir gün önce de Hasan Sancak'la yeniden görüştüm. 2'ye doğru orada olacağımızı bildirdim. Görele'den vurduk yola, ver elini Sürmene...Yol boyunca genelde belgeselin içeriğiyle ilgili söyleştik.
Hasan Sancak'ın kemençe yapım yeri Belediye'nin yanında. Küçük bir çalışma alanı. Duvarları Hasan Sancak'la ilgili gazete haberi kesikleriyle dolu. Ancak el emeği kemençede "marka" olmuş.Yurtdışından bile "müşterisi" olduğunu söylüyor. Duvarda yabancı dille yazılı bir de belge asılı. Köydeki evinin altında yıllardır kuruyan uygun dutları, gülleri ardıçları, erikleri...biçtikten sonra burada küçük araçlarıyla yapıyor ünlenmiş kemençesini.Tüm yaptıklarında aynı özeni gösteriyor. Usta kemençeciye sattığıyla yeni başlayana sattığı arasında fark yok.Benim sorularıma karşılık veriyormuş gibi yapıldı çekim.Konuşkan, en küçük ayrıntıları da nedeniyle anlatıyor. Kemençe yapacağı ağacın tüm özelliklerini deneyim yoluyla çözümlemiş, ders anlatırcasına yansıtıyor ustalığındaki titizliği "Kemençe çalamam ama akordu benim gibi değme kemençeci yapamaz" diyor.Ününü bildiğim Hasan Sancak,özeniyle,ustalığıyla,yaptığı işin tekniğini çözümleyişiyle, başarınca mutlu oluşuyla etkiledi beni, Harun Yöndemi, Ekrem Ergüder'i, genç arkadaşları...Öğleden sonra da köye evine gittik,orası da belgelendi.Doğal yapısıyla,bitki örtüsüyle Görele köylerini anımsatsa da onun köyünde "eski köy evleri" neredeyse tümden duruyor, yıkmamışlar evleri, yanına yenisini yapmışlar...Yukarıdan dereye bakıyoruz Hasan Sancak'la, Orman Seven Deresi'ne. Karşı köy Aksu...Derede balık tuttuğu ilk gençlik yıllarını anımsıyor, ben de öyle..
Dönüşte Ali Rıza Temelli'yle buluşacağız. Öğle yemeğini Belediye'nin solundaki aşevinde yiyoruz..
Ali Rıza Temelli'yi bir hafta önce koymuştum belgesel listesine. Sürmene için önemli bir ad. Bölge kemençecileri üstüne çalışırken yıllar önce çıkmıştı karşıma.1930 doğumlu. Kardeşleri de kendisi gibi   kemençeci, türkücü, halkoyuncu.1950 sonrasında büyük kentlerde göstermişler hünerlerini. Babası Temelli soyadını İsmet İnönü'yü çok sevdiği için almış. İlginç anıları var bıçak oyunu oynadığı gençlik yıllarına ilişkin. Bir de askerken bir kaza nedeniyle yargılanan Ömer İnönü duruşmasında görevliymiş...
Ali Rıza Temelli, türkü yakan biri. Çoğu konularda türkü yakmış: Trabzon'a, Keşan'a, fındığa, hamsiye, arabaya, çeşitli araçlara...
Hamsi bölgemizde kültür öğesi. Ötekiler balık, bu hamsi, ayrıcalıklı. Temelli, hamsiye şunu yakmış:

MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yukarı çık