• 11 Mayıs 2017, Perşembe 8:56
A.Dursun YILMAZ

A. Dursun YILMAZ

GİRESUN'DA FINDIĞIN KADERİ VE KEDERİ
Bilir misiniz, bilmem. 1962 yılı, çok önemli bir nirengidir. Fındık ürünü için destekleme alım döneminin başladığını anlatır. 1938 yılından 1961 yılına kadar özkaynakları ile fındık alımı yapan Fiskobirlik'e hazine adına görev verilerek, destekleme alımı başlatılmıştır. 1938 yılında kurulan Birlik,  bu yıldan itibaren özkaynağını sürekli artırmıştır. Buna karşılık destekleme alımı yaptığı süreçte özkaynakları azalmıştır.
Destekleme alımı, fındık dikim alanlarının hızla artmasına da neden olmuştur. Destekleme alımının başlaması ile birlikte Bulancak ilçesinin Şemsettin, Kuşluhan ve İnece köyüne giden yolun başlangıç noktasında hem evimin hem de okulumun bulunması nedeniyle fındık fidanlarının Ordu iline özellikle de Fatsa ilçesine fındık bahçesi oluşturulmak üzere kamyon kamyon taşındığını gözlerimde gördüğümü dile getirmeliyim.
***
Tarım ile ilgili yayın yapan bir televizyon kanalında 2016 yılı Yöreks fuarına katılan İkizce ilçesinin tarım ile ilgili İlçe Müdürü, babasının ve dedesinin fındık ile uğraştığını, fındığın meşhur olduğunu belirterek, kivi ve Trabzon hurmasını da teşhir ediyordu. Sunucu, Tirebolu fındığı ile Ordu fındığını karşılaştırmasını isteyince dünya üretiminin % 70'ini Türkiye'nin ürettiğini, ülkemiz üretiminin de % 40'ını Ordu ilinin ürettiğini söyleyerek, övünüyordu. Karşılaştırma konusundaki soruya nitelik yönünden değilde, nicelik yönünden bir yanıt vererek, geçiştiriyordu.
Giresun ilinde 1700 yıllarından itibaren üretim ve ihraç yapıldığı bilindiğine göre insanlar, en az 15-16 kuşak fındık ile uğraşırken 50-60 yıl önce fındık üretilemeyen bir bölgenin toplam üretiminin % 40'ını ürettiğini dile getirerek övünmesinde kişinin bilgisizliğinden önce Giresunlunun duyarsızlığı yok mudur ?
***
1990'lı yıllar, destekleme alımının bitirilmeye çalışıldığı ikircikli bir dönemdir. Birileri destekleme alımına son vermek isterken diğerleri destekleme alımını devam ettirmeye çabalıyordu. 1999-2001 yılı ise özerkleştirme adı altında tarım satış kooperatiflerinin kapatılmaya çalışıldığı, en acımasız dönem olarak tarihe kazınmıştır. Çatısı, 1999-2001 döneminde uçtuğu için 2002 yılından itibaren hava muhalefine direnemediği gibi içeriden de tuğlalar, duvarlar, masalar, sandalyeler ve insanlar atılarak, tarım satış kooperatifleri tasfiye sürecine sokulmuştur. Hem yağmur, dolu, kar, hem de basireti sınırlı tacir etkisi. Hane, viran; teşkilat, harabe.
***
Ne yapmak gerekir, dediğinizi duyar gibiyim. Fakat, bu soruyu sormadan önce Giresunluyum diyen herkesin kendisine başka soruları sorması gerekmez mi? Nedenlerini, niçinlerini sorgulaması gerekmez mi?
Sordunuz, söyleyeyim. Bence, planlama yapılmalıdır. Planlama yapılabilmesi için mevcutların tespitine ihtiyaç vardır. Yalnızca tespiti yetmez. Envanterde yer alanların olumlu ve olumsuz, güçlü ve zayıf yönlerinin saptanması, potansiyelin ortaya konulması, dinamiklerin biraraya getirilmesi ile koşulların ve hedeflerin belirlenmesi gerekir. Bununla birlikte bilinmelidir ki, Giresun ilinin fındık üretim ve pazarlama olanaklarıyla diğer illerin üretim ve pazarlama anlayışı arasında çok derin bir çelişki bulunmaktadır.

NOT: Toprak Yıldızı TV'de 09 Nisan 2017 tarihinde “Fuar Takvimi” programında Yöreks 2016 fuarından görüntüler ve röportaj yayımlandı. Sunucu, Tirebolu fındığı ile karşılaştırmasını istediğinde; İkizce GTH Müdürlüğü de fuara katılmış. İlçe Müdürü fındıklarını överken Türkiye'nin dünyada % 70 üretim payına sahip olduğu, bu üretim miktarının % 40'ını Ordu ilinin ürettiğini belirterek övünüyor. Karşılaştırma yapamıyor, üretim miktarı ile övünüyor.

MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yukarı çık