• 01 Mart 2018, Perşembe 7:54
A.Dursun YILMAZ

A. Dursun YILMAZ

Giresun Fındığı 40 randıman mı?
 Yanlış anımsamıyorsam 2017 yılının 21 Kasım günü Ankara'da Dikmen Caddesindeki ağırlıklı olarak zeytin satan bir dükkana girmiştim. Dükkanda Giresun'dan geldiği anlaşılan iki çuval kabuklu fındık vardı. Dükkan çalışanı, çuvaldaki fındığı kiloluk paketler haline getirmeye çalışıyordu. Çuvaldaki fındığı dikkatle incelediğimde görüntü olarak Giresun fındığı olduğu anlaşılmaktaydı. Ancak, fındığın randımanının çok düşük olduğu elle yapılan basit bir muayene ile söylenebildi. Kırk randımanın altına olma ihtimali çok fazla olmakla birlikte olsa olsa en fazla kırk randıman olabilirdi. Fiyatını sorduğumda 25,- lira. olarak belirtti. Bende bu fiyatla bu fındığı satmasının haksızlık olduğu belirttim. Dilim döndüğünce anlatmaya çalıştım. Nitekim, aynı dükkana yılbaşının ilk günü gittiğimde fiyatın 20,- liraya düştüğünü gördüm. Dükkanda da, epeyce miktarda fındık stoku da vardı. Yani, fındık satılamamıştı. Fındık çuvalları üzerinde Giresun'dan veya ilçelerinden gönderildiğine ilişkin kargo bilgileri ile gönderen firmanın ismi de kayıtlıydı.
***
Fındık, gerek üretimi, satışı ve fiyatı, gerekse ihracı açısından çok sorunlu bir üründür. Giresun fındığı denilince, sorun daha da artmaktadır. Fındık üretim miktarının fazla olduğunu söyleyenler olduğu gibi aksini ifade edenler de bulunmaktadır. Fiyatının oynaklığı ise yıllardan beri büyük bir sorundur. Son 15-20 yıldaki fiyatlara bakıldığında 1,- lira ile 24,- lira arasında değişen bir serüveni vardır. Destekleme alımları dönemindeki fiyat istikrarına son 15 yılda rastlamak mümkün olamamaktadır. İhracatçılar, nedense fındık rekoltesini fazla göstermeye çalışır. Bu yolla birim fiyatın düşmesini ister. Başarırlar da. Ziraat Odaları ise rekolteyi az göstermeye çalışır Fiyatları da yukarı çekmek için çabalarını görür, öğreniriz. Fakat başarılı olduklarını söyleyemeyiz.
Satış zamanı yönünden bakıldığında üreticinin elinden fındığını çıkarmak zorunda kaldığı Ağustos, Eylül ayında fındık fiyatı düşerken Ekim ayından sonra fiyatlar, kısmen artar. Bu artış veya azalışta rekoltenin belirgin duruma gelmesinin önemi de vardır. Hasat önceki satış fiyatını etkilemeye dönük beyanların yerini borsadaki alış-satış miktarlarının somut verileri alır. Bütün bu işleyiş, üreticinin korunmadığı, korunamadığını ve korunmayacağını göstermektedir.
***
Fındıktaki genel sorunun dışında ilimiz dışındaki satışlarda düşük randımanlı ürünün Giresun fındığı olarak satılması, fındığa ihanet olduğu kadar dünyanın en kaliteli fındığı olan Giresun fındığına katmerli bir biçimde ihanettir. Giresun'daki arazi yapısı nedeniyle birim başına düşen maliyet çok yüksektir. Yağ oranı, dolayısıyla aklanma oranı çok yüksek olan kaliteli Giresun fındığının yanında Sakarya'nın az yağlı sanayi fındığı ile miktar ve birim başına maliyet yönünden rekabet etmesi mümkün değildir. Fındıktan başka her türlü ürünün yetişebileceği Adapazarı Ovasındaki Sakarya'nın tüm ilçelerinde fındık üretimi desteklenmektedir. İhracatçı Birliklerinden ümidim yok ama ticaret odaları ve borsalarının dümdüz ovalardaki fındık üretiminin desteklenmesini engellemesi gerekir. Giresun'daki üreticinin maliyet yönünden hangi mekanizasyonu uygularsa uygulasın Adapazarı'nın Karasu, Akyazı, Hendek, Samsun'un Bafra, Çarşamba, Terme, Kocaeli'nin Kandıra, Düzce'nin Akçakoca, Cumayeri ilçelerindeki üretici ile rekabet etmesi mümkün değildir. Bunun üzerine birde düşük randımanlı fındığı Büyükşehirlere satılmak üzere gönderdiğinizde Giresun fındığının farkını görmesini engellemiş olursunuz. Tarım Havza Planı içinde yer alan 16 ilde fındık üretimi yapılmaktadır. Destek sağlansa zeytin yetişen iller başta olmak üzere en az 24-25 ilde daha fındık üretimi yapılabilir. Bunu engellemek için Giresun fındığını satarken dikkatli olalım, ticaret ahlakına uygun davranalım. En az 50 randıman kabuklu fındığı satalım veya randımanı belirleyerek satış fiyatı oluşturalım. Ayağımıza kurşun sıkmayalım.

MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yukarı çık