• 19 Nisan 2018, Perşembe 9:17
A.Dursun YILMAZ

A. Dursun YILMAZ

Bitmekte Olan Meslek: Şoförlük
 Uzay, sonsuzluğun bir diğer adıdır. Uzayda yer alan galaksiler, gezegenler, meteorlar doğar, yaşar ve ölür. Farklı düşünen var mı bilmiyorum, en azından bilim insanları böyle ifade etmektedir. Uzayın sonsuzluğu içinde bir gezegende bulunan insan da doğar, yaşar, ölür. Canlıda bulunan organlar da doğup, yaşayıp, ölmez mi? Ya da dokular. Veyahut hücreler. Daha alt ayrımlara girdiğimizde de durum aynıdır.
***
Bilinen tarih içinde bir çok meslek de doğup, yaşayıp, ölmüştür. Yüz elli sene önce şoförlük mesleği var mıydı? Benzinle çalışan motorlu arabalar, şoförlük mesleğinin doğmasına neden olmuştur. Tarih, bir önceki yüzyılın başlarıdır. Nitekim, şoförlük mesleği bu yıllardan itibaren gelişmeye başlamıştır. Ülkemizde, özellikle 1930'lı yıllardan başlayarak 1990'lı yıllara kadar şoförlük mesleği gelişmiş, sayısı sürekli artmış ve saygınlığını korumuştur. Bunun objektif nedenlerinin başında motorlu araç sayısındaki azlık gelmektedir. Demiryolundan vazgeçilerek karayollarının yapımının artması da şoför ihtiyacını doğurmuştur. Tarıma traktörün girmesi de bir başka etkendir.
Bu yıllarda şoförlük ile varsıllık arasında doğru orantılı bir ilişki vardır. Ya ülkenin varsılları, motorlu araç kullanmış ya da şoförler, varsılların yanında çalışmıştır. Tabi ki, başka nedenlerde vardır: Şoförlük eğitimli olanın yapabileceği bir iştir. Okur yazar olmak gereklidir. Aynı zamanda cesaretli, dikkatli, çabuk öğrenebilir, sabırlı ve kararlı bir insan gerektirir.
1980'li yıllardan sonra sürücü belgesinin alınmasının kurslar aracılığı ile olması, kurslardan sürücü belgesi almaya hak kazanan insan sayısının artması, motorlu araç sayısının da artmasına neden olmuştur. İnsanlar, binek otomobil kullanmaya başlayarak, şoförlerin yapmış olduğu kamu hizmetinin yerine kendi araçlarını ikame etmiştir. Bununla birlikte taksi, dolmuş, minibüs, kamyonet, kamyon gibi taşımacılık faaliyeti sürmüştür, sürmektedir. Günümüzde ise özellikle şehir içi ulaşımda yer altı ve yer üstü metro hatları, raylı ulaşım sistemleri şoförlük mesleğine balta vurmuştur. Metro hatlarının geçtiği yerlerdeki dolmuş hatları kaldırılarak, başka hatlar oluşturulmuştur. Metro uzunluğu arttıkça özellikle taksi ve dolmuş gibi araçların işlerini yapamayacak duruma düşeceklerini şimdiden söylemek mümkündür. Nitekim, örnekleri vardır. Seksenli yıllarda İzmir'de, iki binli yıllarda Eskişehir'de dolmuşçuların tepkileri gazetelere yansımıştır.
***
Demem o ki, bu gidişle şoförlük mesleği de bitecektir. Son iki yazımda belirtmiştim. Şoförlük mesleği, eski itibarını yitirmiştir. Günümüz uygulamalarının olumsuz etkisiyle daha da itibar kaybedecektir. Şoför esnafının meslek örgütü olan şoförler odaları ve federasyonunun mutlaka önlemler alması gerekli ve zorunludur. Avrupa Birliğine girememe sürecinde uygulamaya konulan uyum normları çerçevesinde uluslararası meslek sınıflandırma kodlarına (NACE) bakıldığında dolmuş, minibüs sürücülüğü, yük ve insan taşımacılığı gibi meslekler oluşturulmuştur. Bildiğim kadarı ile aralarında şoförlük yoktur.
Eskiden şoförler, ehliyet alırdı ve şoförlük bir meslekti. Şimdi sürücüler, sürücü belgesi almaktadır ve şoförlük, meslek olmaktan çıkmıştır. Bununda ötesinde sürücülük de bir meslek değildir. Eskiden at binene süvari veya sürücü denirdi. Şimdi, motorlu araç kullanana deniyor. Doğru mu, bilmem. Değişme yaşamın içinde vardır, olacaktır. Yeni, eskiyi kovalayacaktır. Kaçınılmazdır.
Nitekim, eskiden yalnızca şoförler odası vardı. Şimdi, taksiciler odası, minibüsçüler odası, servis araçları odası gibi odalar faaliyet göstermektedir.
Hemen gerçekleşmesi beklenmez ise de kanımca, süreç içinde şoförler odaları kapanacaktır, en azından unvan değişikliğine gitmek zorunda kalacaktır.. Bugün şoförlük yaparak geçimini sağladığını düşünen insanlar ve bunların kurumsal temsilcileri olan odalar ve federasyonlar gerekli tedbirleri almalıdır.

MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yukarı çık